Với người sắp ra trường, việc xin công việc đầu tiên thường gây lo lắng vì không biết bên kia tìm gì.
Thực tế, bằng cấp chỉ đưa bạn vào vòng xem xét. Những gì quyết định thường nằm ở chỗ khác.
Những gì nhà tuyển dụng thường tìm
- Nền chuyên môn đủ để học tiếp trong công việc.
- Thái độ học hỏi và không ngại hỏi.
- Kỹ năng giao tiếp — đặc biệt với vị trí tiếp xúc người dân.
- Sự cẩn thận và có hệ thống.
- Khả năng làm việc trong nhóm.
- Tính trung thực, đặc biệt về sai sót.
- Sự gắn bó — họ không muốn đào tạo rồi mất người sau vài tháng.
Điểm thứ hai thường được đánh giá cao hơn người ta nghĩ: một người mới biết ít nhưng chịu hỏi dễ đào tạo hơn nhiều so với người biết nhiều nhưng tự tin quá mức.
Hồ sơ: nêu cụ thể thay vì nêu chung
Lỗi phổ biến nhất là viết chung chung: "có kỹ năng giao tiếp tốt", "chăm chỉ", "ham học hỏi".
Cách hiệu quả hơn là nêu việc cụ thể:
- Thực tập ở đâu, làm những việc gì.
- Đã sử dụng thiết bị hoặc phần mềm nào.
- Đề tài nghiên cứu về gì, vai trò của bạn.
- Hoạt động nào có liên quan tới công việc.
Một dòng cụ thể có giá trị hơn một đoạn tự nhận xét.
Khi chưa có kinh nghiệm
Ai cũng bắt đầu từ đó. Những thứ có thể nêu:
- Nội dung và kết quả kỳ thực tập.
- Đồ án hoặc nghiên cứu đã làm.
- Công việc bán thời gian, kể cả không đúng ngành — nó cho thấy khả năng làm việc.
- Hoạt động xã hội hoặc đoàn thể.
- Kỹ năng bổ trợ: ngoại ngữ, tin học.
Điểm thứ ba đáng lưu ý: kinh nghiệm bán hàng hay phục vụ cho thấy kỹ năng giao tiếp và chịu áp lực — điều rất liên quan tới công việc ở nhà thuốc.
Chuẩn bị cho phỏng vấn
- Tìm hiểu về nơi tuyển dụng.
- Chuẩn bị trả lời cho câu về điểm mạnh, điểm yếu.
- Chuẩn bị ví dụ cụ thể cho mỗi kỹ năng bạn nêu.
- Chuẩn bị câu hỏi của mình.
- Xem lại kiến thức chuyên môn cơ bản.
Điểm thứ ba quan trọng: khi bạn nói mình cẩn thận, hãy có sẵn một ví dụ thật chứng minh điều đó.
Những câu thường được hỏi
- Vì sao chọn ngành dược và vị trí này.
- Bạn hình dung công việc này gồm gì.
- Xử lý thế nào khi gặp tình huống chưa biết.
- Kể về một lần bạn mắc lỗi và đã làm gì.
- Bạn muốn phát triển theo hướng nào.
Câu thứ tư đáng chuẩn bị kỹ. Câu trả lời tốt không phải là nói mình chưa từng sai, mà là cho thấy cách bạn xử lý và học từ đó.
Về câu hỏi tình huống chuyên môn
Nhiều nơi đưa ra tình huống thực tế để xem cách bạn nghĩ. Nguyên tắc trả lời:
- Nói rõ cách tiếp cận, không chỉ đáp án.
- Nếu không biết, nói rõ mình sẽ tra cứu ở đâu hoặc hỏi ai.
- Đừng đoán bừa để tỏ ra biết.
- Nêu yếu tố an toàn nếu tình huống có liên quan.
Điểm thứ hai thường được đánh giá cao: trong nghề này, biết mình không biết là năng lực chứ không phải khuyết điểm.
Những câu bạn nên hỏi
- Một ngày làm việc điển hình gồm những gì.
- Người mới được hướng dẫn thế nào, ai hướng dẫn.
- Cơ hội học hỏi và phát triển ra sao.
- Quy mô và cách tổ chức công việc.
- Nơi này xử lý thế nào khi có sai sót.
Câu cuối rất đáng hỏi. Câu trả lời cho bạn biết nhiều về văn hoá nơi đó — một nơi nói về việc học từ sai sót khác hẳn một nơi nói về việc quy trách nhiệm.
Đánh giá nơi làm việc
Phỏng vấn là hai chiều. Những dấu hiệu tích cực:
- Có người hướng dẫn rõ ràng cho người mới.
- Quy trình được viết ra.
- Người phỏng vấn nói rõ về khó khăn, không chỉ nói cái hay.
- Nhân viên hiện tại có vẻ gắn bó.
Những dấu hiệu đáng cân nhắc:
- Không rõ ai sẽ hướng dẫn bạn.
- Nhấn mạnh doanh số hơn chuyên môn.
- Thay người liên tục.
- Né tránh câu hỏi về điều kiện làm việc.
Về công việc đầu tiên
Với người mới, môi trường học được quan trọng hơn mức lương:
- Một năm ở nơi có người hướng dẫn tốt định hình cả chặng đường sau.
- Kỹ năng tích luỹ được sẽ theo bạn khi chuyển việc.
- Thói quen làm việc hình thành trong giai đoạn này.
Nhưng cũng đừng chấp nhận điều kiện ảnh hưởng tới sức khoẻ chỉ vì cơ hội học.
Nếu bị từ chối
- Hỏi phản hồi nếu có thể.
- Đừng coi đó là đánh giá về giá trị của bạn.
- Điều chỉnh hồ sơ và cách trình bày.
- Tiếp tục ứng tuyển.
Nhiều lý do từ chối không liên quan tới bạn: vị trí đã có người, yêu cầu thay đổi, hoặc họ tìm người có kinh nghiệm cụ thể.
Tóm lại
Bằng cấp đưa bạn vào vòng xem xét, nhưng những gì quyết định thường là thái độ học hỏi, kỹ năng giao tiếp và sự cẩn thận. Trong hồ sơ hãy nêu việc cụ thể thay vì tự nhận xét. Khi được hỏi tình huống chuyên môn, nói rõ cách tiếp cận và đừng ngại nói mình sẽ tra cứu. Và hãy hỏi nơi đó xử lý thế nào khi có sai sót — câu trả lời nói nhiều về văn hoá làm việc.
Câu hỏi thường gặp
Nhà tuyển dụng quan tâm gì nhất?
Ngoài chuyên môn, họ tìm thái độ học hỏi, kỹ năng giao tiếp và sự cẩn thận trong công việc.
Chưa có kinh nghiệm thì viết gì trong hồ sơ?
Hãy nêu cụ thể những gì làm được trong thực tập, đồ án, hoặc hoạt động liên quan.
Nên hỏi gì khi phỏng vấn?
Hỏi về công việc cụ thể hằng ngày, ai hướng dẫn, và cách nơi đó xử lý khi có sai sót.
Điểm số có quan trọng không?
Có nhưng không quyết định. Với nhiều vị trí, thái độ và kỹ năng thực tế quan trọng hơn.